Điểm mới của Quy định 207: mở rộng bảo vệ người dám đấu tranh

Tại Điều 6, Quy định 207-QĐ/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng về Những điều đảng viên không được làm đã bổ sung nghiêm cấm hành vi mua chuộc người khiếu nại, tố cáo; đồng thời mở rộng phạm vi bảo vệ, không chỉ đối với người tố cáo mà còn đối với người đấu tranh chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực và người thân của họ. So với quy định trước, đây là thay đổi đáng chú ý vì trách nhiệm của tổ chức không còn dừng ở việc tiếp nhận một đơn thư hay xử lý một vụ việc, mà còn phải ngăn chặn những tác động có thể khiến người phản ánh bị cô lập, bị gây sức ép hoặc không còn dám tiếp tục nói điều mình biết.

Điểm mới này chạm đúng một thực tế: nhiều người im lặng không phải vì đồng tình, mà vì sợ bị coi là người “gây khó”, sợ ảnh hưởng quan hệ công việc hoặc nghĩ rằng “lên tiếng cũng không thay đổi được gì”. Quy định mới vì thế nhấn mạnh trách nhiệm tạo môi trường để người phản ánh có căn cứ không bị gây sức ép hay cô lập.

Muốn người Viettel nói thật, tổ chức phải tạo chỗ cho tiếng nói đúng

Trong môi trường công nghệ như Viettel, tốc độ phát triển càng nhanh thì giá trị của phản hồi sớm càng lớn. Một cảnh báo kỹ thuật được nói ra sớm có thể tránh nhiều giờ xử lý sự cố. Một phản ánh về quy trình được tiếp nhận sớm có thể tránh hàng nghìn thao tác thừa. Một nghi ngờ về số liệu được kiểm tra ngay có thể ngăn quyết định sai lan sang nhiều đơn vị. Mỗi tiếng nói đúng, nếu được tiếp nhận đúng lúc, thực chất là một cơ chế kiểm soát rủi ro rất hiệu quả.

Với người đứng đầu không cần mặc nhiên tin mọi phản ánh; điều cần thiết là bảo đảm phản ánh đó được kiểm tra bằng dữ liệu, quy trình và thẩm quyền, thay vì bị bác bỏ.

Với người phản ánh, quyền được bảo vệ cũng luôn đi cùng trách nhiệm. Góp ý phải hướng vào vấn đề, có căn cứ, đúng diễn đàn và tôn trọng người liên quan. Một ý kiến càng cụ thể về dữ liệu, thời điểm, tác động và giải pháp thì càng dễ được xử lý và càng giảm nguy cơ biến khác biệt công việc thành mâu thuẫn cá nhân.

Viettel có quy mô lớn, nhiều đơn vị, nhiều lớp chuyên môn và rất nhiều điểm giao việc. Trong hệ thống như vậy, người phát hiện vấn đề nhiều khi không phải người ra quyết định. Giá trị văn hóa “Thực tiễn là tiêu chuẩn kiểm nghiệm chân lý” vì thế càng có ý nghĩa quan trọng khi ánh xạ với Điểm mới này của Quy định. Thực tiễn chỉ có thể trở thành tiêu chuẩn khi môi trường đủ cởi mở và sự chia sẻ được khuyến khích, từ nhân viên tuyến đầu đến lãnh đạo các cấp. Bảo vệ người góp ý đúng không phải ưu ái một cá nhân mà đó là bảo vệ lợi ích chung khỏi tâm lý né tránh và che giấu.

Bảo vệ người góp ý cũng là bảo vệ khả năng tự hoàn thiện của tổ chức

Hệ thống càng có nhiều người sẵn sàng phát hiện và cảnh báo sớm, tổ chức càng có điều kiện để hoàn thiện, từ đó thúc đẩy quá trình phát triển. Bảo vệ người phản ánh đúng không chỉ là câu chuyện đạo đức hay quyền lợi cá nhân, mà còn phản ánh năng lực quản trị.

Tập đoàn xây dựng chuyên mục “Vì Viettel tốt lên” có ý nghĩa chính ở tinh thần khuyến khích người Viettel phản ánh những điều còn khúc mắc, được chia sẻ và giải đáp, để tổ chức tốt hơn mỗi ngày.

Cũng cần nhìn nhận rằng bảo vệ người dám đấu tranh không đồng nghĩa khuyến khích mọi người đưa mọi bất đồng ra công khai. Một tổ chức chuyên nghiệp cần nhiều cấp xử lý: trao đổi trực tiếp, báo cáo quản lý, phản ánh qua cơ chế nội bộ, kiểm tra xác minh khi cần. Chọn đúng kênh sẽ giúp thông tin đến đúng người và giảm tổn thương không cần thiết cho cá nhân, đơn vị.

“Truyền thống và cách làm của người lính” trong văn hóa Viettel có một phần rất quan trọng là tinh thần thẳng thắn và trách nhiệm với đồng đội. Thẳng thắn để không che giấu nguy cơ; trách nhiệm để không bỏ mặc người đã dám nói điều khó nói. Trong công việc, bảo vệ đồng đội không phải bảo vệ cái sai của nhau, mà là bảo vệ quyền được nói sự thật và cùng nhau sửa việc cho đúng.

Điểm mới tại Điều 6 của Quy định 207-QĐ/TW vì vậy có thể được chuyển hóa thành một nguyên tắc rất gần gũi: Khi người Viettel tin rằng phản ánh có căn cứ được lắng nghe và người góp ý thiện chí được bảo vệ, tổ chức sẽ nhận được nhiều tín hiệu sớm hơn và có cơ hội hoàn thiện mình nhanh hơn.