Ý tưởng bắt đầu từ những cuộc gặp

Tôi là con của một liệt sĩ. May mắn hơn rất nhiều gia đình khác, tôi vẫn có một nơi để đến mỗi dịp 27/7, một ngôi mộ để thắp nén hương và gọi tiếng “bố”. Mỗi lần đứng trước phần mộ của bố, tôi luôn nghĩ đến những gia đình vẫn đang đi tìm người thân của mình suốt hàng chục năm mà chưa biết điểm dừng ở đâu.

Trong một chuyến công tác tại Quảng Trị, tôi gặp bác Nguyễn Văn Hòa, ngoài bảy mươi tuổi. Biết tôi làm việc ở Viettel, bác mở chiếc túi vải cũ, bên trong là tờ giấy báo tử đã ngả vàng, vài bức ảnh đen trắng và cuốn sổ ghi chép hành trình tìm anh trai – người hy sinh năm 1972 khi mới hai mươi hai tuổi.

Bác kể, có những năm nghe tin ở một địa phương vừa quy tập được hài cốt liệt sĩ vô danh, cả gia đình lại bắt xe đi hàng trăm kilomet với hy vọng biết đâu có tên anh mình. Có lần xét nghiệm ADN, cả nhà chờ nhiều tháng rồi nhận kết quả không trùng khớp. Mọi người thất vọng, nhưng rồi lại tiếp tục chờ thêm một manh mối khác.

Bác cười rất hiền rồi nói với tôi: “Gia đình bác không sợ phải chờ lâu. Chỉ sợ sau này chẳng còn ai nhớ để đi tìm nữa.” Tôi không biết trả lời thế nào. Là con của một liệt sĩ, tôi hiểu cảm giác được có một nơi để trở về quý giá đến mức nào. Chính vì vậy, câu nói của bác Hòa cứ ở lại trong suy nghĩ của tôi rất lâu sau chuyến đi ấy.

Sau đó, Viettel phát động chương trình “500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”. Tôi đọc nhiều hơn về hành trình của các đội quy tập và nhận ra công việc ấy không chỉ cần nhân lực hay công nghệ, mà cần một nguồn dữ liệu đủ lớn. Những manh mối quý giá đôi khi chỉ nằm trong ký ức của người dân, một tấm bia mộ cũ hay một cuốn sổ gia đình.

Rồi tôi nghĩ đến Viettel. Mỗi ngày, hàng chục nghìn cán bộ Viettel làm việc tại gần như mọi xã, phường trên cả nước. Nếu mỗi người chỉ ghi nhận thêm một thông tin nhỏ, sức mạnh cộng đồng ấy sẽ trở thành nguồn dữ liệu vô cùng giá trị.

Suy nghĩ ấy càng rõ hơn sau cuộc trò chuyện với anh Trần Đức Minh, kỹ thuật viên hạ tầng của Viettel. Trong một chuyến xử lý sự cố ở miền núi, một cụ già đưa anh cuốn sổ ghi tên những liệt sĩ từng chiến đấu tại địa phương. Anh chụp lại toàn bộ nhưng rồi băn khoăn: “Em rất muốn giúp nhưng thật sự không biết phải chuyển những thông tin này cho đơn vị nào.”

Không lâu sau, chị Lê Thị Hạnh, giao dịch viên Viettel, cũng kể rằng mỗi dịp tháng Bảy, nhiều khách hàng lớn tuổi vừa nhờ hỗ trợ tra cứu thông tin vừa mang theo những tấm ảnh cũ của người thân đã hy sinh. Chị luôn nghĩ: “Giá như những câu chuyện ấy có nơi để lưu lại.”

Ba câu chuyện với ba con người ở ba vị trí khác nhau nhưng đều gặp chung một khoảng trống: có rất nhiều tấm lòng, rất nhiều dữ liệu và rất nhiều mong muốn được góp sức, nhưng chưa được kết nối thành một sức mạnh chung.

Tôi tự hỏi, điều khó nhất của một chiến dịch kéo dài năm trăm ngày có phải là công nghệ? Có lẽ không. Điều khó nhất là làm sao để sau năm trăm ngày, hàng chục nghìn cán bộ Viettel vẫn cảm thấy mình là một phần của hành trình ấy.

Nếu truyền thông chỉ dừng lại ở các bản tin hay khẩu hiệu, sự quan tâm rồi sẽ giảm dần theo thời gian. Nhưng nếu mỗi người đều có thể tham gia bằng chính những việc rất nhỏ trong công việc hằng ngày, đọc một câu chuyện, chia sẻ một tư liệu, ghi nhận một thông tin hay chạy thêm vài kilomet để đồng hành cùng chương trình, thì hành trình tri ân sẽ không còn là nhiệm vụ của riêng một lực lượng. Nó sẽ trở thành hành trình của cả Viettel.

Từ suy nghĩ đó, tôi đề xuất Gói giải pháp truyền thông số Đền ơn đáp nghĩa, được xây dựng trên bốn không gian truyền thông thống nhất: Trải nghiệm số – Thực địa – Phong trào – Thấu cảm.

Trụ cột 1: Trải nghiệm số (Digital Experience)

Tôi mong muốn tạo ra một không gian để mỗi cán bộ nhân viên đều có thể đồng hành cùng chiến dịch mỗi ngày, dù đang làm việc ở bất cứ đâu.

Trên ứng dụng Viettel Family hoặc Workplace sẽ phát triển mini-app “Bản đồ tri ân – Thắp sáng tọa độ Anh hùng”. Bản đồ số hiển thị các nghĩa trang, chiến trường xưa và khu vực đang cần tìm kiếm thông tin. Mỗi khi cán bộ nhân viên đọc tin, đóng góp ý tưởng hoặc tham gia hoạt động của chương trình, họ sẽ nhận được một “Ngọn nến số” để thắp sáng các địa điểm trên bản đồ. Theo thời gian, bản đồ Việt Nam sẽ dần được phủ sáng như biểu tượng của lòng tri ân được lan tỏa.

Song song với đó là triển lãm ảo 3D/AR “Hành trình đưa Anh về”, tái hiện công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ bằng công nghệ thực tế ảo. Người xem có thể tham quan trực tuyến và gửi những đóa sen số như một lời tri ân.

Trụ cột 2: Truyền thông thực địa (Crowdsourcing)

Điểm khác biệt của sáng kiến là phát huy mạng lưới cán bộ Viettel phủ khắp cả nước. Khi làm việc tại địa phương, mỗi cán bộ có thể ghi nhận nhân chứng, chụp ảnh bia mộ và cập nhật lên chuyên mục “Dữ liệu thực địa” trên ứng dụng nội bộ. Những thông tin nhỏ, khi được kết nối trên quy mô toàn quốc, có thể trở thành nguồn dữ liệu giá trị phục vụ công tác tìm kiếm và xác minh.

Trụ cột 3: Phong trào gắn kết (Gamification)

Để duy trì sức lan tỏa trong suốt 500 ngày, tôi đề xuất giải chạy trực tuyến “Bước chân công nghệ – Ngàn dặm tri ân” trên Viettel Sport. Mỗi kilomet tích lũy tương ứng với những chặng đường hành quân lịch sử; sau mỗi mốc 10 km, hệ thống sẽ mở khóa câu chuyện hoặc tư liệu về các anh hùng liệt sĩ. Đồng thời, tổng quãng đường của toàn đơn vị sẽ được quy đổi thành kinh phí hỗ trợ trang thiết bị cho các đội quy tập.

Bên cạnh đó là chiến dịch thay ảnh đại diện “Đưa các Anh về với quê hương” bằng khung avatar tích hợp mã QR dẫn tới cổng tiếp nhận thông tin, giúp mỗi tài khoản mạng xã hội trở thành một điểm chạm lan tỏa chiến dịch.

Trụ cột 4: Truyền thông chạm và thấu cảm (Emotional Content)

Tôi mong muốn xây dựng series phim ngắn ứng dụng AI từ những lá thư thời chiến, bức ảnh cũ và kỷ vật do gia đình cán bộ nhân viên cung cấp. AI sẽ hỗ trợ phục chế hình ảnh, tái hiện bối cảnh và tạo giọng đọc để những câu chuyện lịch sử đến gần hơn với thế hệ hôm nay.

Song song là bản tin phát thanh nội bộ “Lời nhắn gửi từ thời gian”, phát vào giờ nghỉ chiều để cập nhật tiến độ chiến dịch, biểu dương các tập thể tiêu biểu và chia sẻ những câu chuyện của các gia đình vẫn đang chờ người thân trở về.

Nếu được triển khai, gói giải pháp sẽ duy trì sức lan tỏa của chiến dịch trong suốt 500 ngày, biến mạng lưới cán bộ Viettel thành nguồn dữ liệu thực địa quý giá. Trong tương lai, nền tảng có thể kết nối với cơ sở dữ liệu của các cơ quan chức năng và ứng dụng AI để đối sánh thông tin, mở rộng sự tham gia của thân nhân liệt sĩ và cộng đồng. Tôi tin công nghệ không chỉ tối ưu vận hành mà còn có thể kết nối ký ức, lan tỏa lòng biết ơn và góp phần đưa các anh trở về. Đó cũng là điều tôi kỳ vọng ở gói giải pháp truyền thông số Đền ơn đáp nghĩa.

Viettel Family phát động cuộc thi “Đánh thức sáng tạo” từ nay đến 30/06/2026 dành cho toàn thể CBNV Viettel trên toàn cầu. Cuộc thi là dịp để mỗi người Viettel chia sẻ những kỷ niệm, câu chuyện có thật về khoảnh khắc đã khiến bản thân thay đổi tư duy, bật ra suy nghĩ mới, làm khác đi và tìm cách giải quyết mới hiệu quả hơn.
Đó có thể là một câu nói, một câu hỏi, một cuốn sách, một cuộc trò chuyện, một bộ phim hay bất kỳ một tình huống, chi tiết nào đó…
Khuyến khích CBNV minh họa bằng video clip, tranh, âm nhạc, infographic hoặc các hình thức sáng tạo khác, CBNV có thể ứng dụng AI và các công cụ số. Mỗi CBNV được gửi nhiều bài dự thi về Ban Tổ chức qua địa chỉ email: viettelfamily@viettel.com.vn hoặc đăng tải trực tiếp bài dự thi trên website Viettel Family TẠI ĐÂY