Trong công việc, có những điều tồn tại quá lâu đến mức mọi người mặc nhiên coi đó là đúng. Không ai đặt câu hỏi, cũng không nghĩ đến việc thay đổi. Tôi cũng từng như vậy.

Là người quản lý Ban Ngân hàng - Phòng Tài chính Natcom, hằng ngày tôi đều theo dõi số dư của Trust Account – tài khoản ký quỹ phục vụ dịch vụ thanh toán điện tử. Đây là nguồn tiền luôn duy trì ở mức rất lớn để đảm bảo khả năng thanh toán cho khách hàng. Ngày qua ngày, khoản tiền ấy nằm trong tài khoản mà gần như không tạo ra bất kỳ giá trị gia tăng nào.

Ban đầu, tôi cho rằng đó là điều hiển nhiên. Tiền ký quỹ thì phải để nguyên trong tài khoản. Những người đi trước vẫn làm như vậy, các đơn vị khác cũng làm như vậy, nên tôi chưa từng nghĩ đến việc đặt câu hỏi.

Cho đến một ngày, khi xem báo cáo dòng tiền, tôi chợt tự hỏi: "Nếu đây là nguồn tiền của doanh nghiệp, mình có chấp nhận để nó nằm yên như thế này không?"

Chính câu hỏi đơn giản ấy đã khiến tôi nhìn vấn đề theo một góc độ hoàn toàn khác. Tôi nhận ra rằng điều mình đang tin không phải là một quy định pháp luật, mà chỉ là một cách làm đã tồn tại từ lâu.

Trước đây, khi gặp một quy định, tôi thường có suy nghĩ: "Việc này có được phép làm không?"

Đó là cách tiếp cận an toàn, nhưng cũng vô tình giới hạn khả năng tìm kiếm cơ hội. Lần này, tôi quyết định thay đổi cách đặt câu hỏi: "Pháp luật có cấm việc này không?"

Sự thay đổi nhỏ trong cách suy nghĩ đã mở ra một hướng đi hoàn toàn mới. Thay vì dựa vào kinh nghiệm truyền lại hay những giả định sẵn có, tôi bắt đầu tự nghiên cứu các quy định của Ngân hàng Trung ương Haiti liên quan đến việc quản lý Trust Account và các hình thức đầu tư được phép.

Tôi cùng đồng nghiệp tại Natcom trong một cuộc họp bàn công việc

Quá trình đó không hề dễ dàng. Ngoài việc phải đọc và đối chiếu nhiều văn bản pháp luật, tôi còn gặp một rào cản vô hình là ngôn ngữ. Phần lớn các quy định của Haiti được ban hành bằng tiếng Pháp, trong khi trước đây tôi thường e ngại khi phải nghiên cứu trực tiếp những tài liệu này và có xu hướng dựa vào các cách làm đã có sẵn.

Lần này, tôi quyết định không để ngôn ngữ trở thành lý do để dừng lại. Tôi chủ động sử dụng các công cụ hỗ trợ dịch thuật, đối chiếu nhiều nguồn tài liệu và kiên nhẫn đọc từng điều khoản để hiểu đúng tinh thần của quy định. Quá trình ấy mất nhiều thời gian hơn, nhưng cũng giúp tôi nhận ra rằng rào cản lớn nhất đôi khi không phải là ngôn ngữ, mà là việc mình chưa thực sự sẵn sàng bước qua nó.

Sau nhiều ngày nghiên cứu, tôi phát hiện một điểm rất quan trọng: pháp luật không yêu cầu toàn bộ số dư Trust Account phải nằm yên trong tài khoản. Ngược lại, quy định cho phép sử dụng tối đa 20% số dư để đầu tư vào trái phiếu của Ngân hàng Trung ương Haiti với kỳ hạn ngắn.

Khoảnh khắc ấy khiến tôi thực sự bất ngờ. Hóa ra vấn đề không phải là không được làm, mà là chưa ai nghĩ đến việc làm.

Từ cơ sở pháp lý đó, tôi tiếp tục đánh giá khả năng thanh khoản, phân tích rủi ro, xây dựng phương án vận hành và cơ chế theo dõi số dư hằng ngày nhằm đảm bảo việc đầu tư không ảnh hưởng đến khả năng thanh toán của hệ thống. Mục tiêu không phải là đầu tư nhiều nhất, mà là đầu tư đúng quy định, đúng thời điểm và vẫn đảm bảo an toàn tuyệt đối.

Giải pháp sau đó đã được triển khai thành công. Nguồn tiền trước đây gần như không tạo ra giá trị bắt đầu được sử dụng hiệu quả thông qua đầu tư trái phiếu kỳ hạn 7 ngày của Ngân hàng Trung ương Haiti, mang lại khoảng 28.500 USD doanh thu tài chính mỗi tháng, đồng thời vẫn đảm bảo đầy đủ các yêu cầu về thanh khoản và tuân thủ pháp luật.

Nhìn lại, điều quý giá nhất tôi nhận được không phải chỉ là hiệu quả kinh tế hay giải thưởng dành cho sáng kiến. Điều ý nghĩa hơn cả là bài học về tư duy. Tôi hiểu rằng rất nhiều cơ hội không bị giới hạn bởi quy định, mà bị giới hạn bởi chính cách chúng ta nhìn nhận quy định. Rất nhiều rào cản cũng không nằm ở hoàn cảnh hay ngôn ngữ, mà nằm ở việc chúng ta có sẵn sàng chủ động tìm hiểu và bước thêm một bước hay không.

Sau trải nghiệm đó, mỗi khi gặp một quy trình đã tồn tại nhiều năm, tôi luôn tự hỏi: Đây thực sự là quy định bắt buộc, hay chỉ là một thói quen? Có cách tiếp cận nào khác hiệu quả hơn mà vẫn tuân thủ pháp luật không?

Tôi tin rằng đổi mới không phải lúc nào cũng bắt đầu từ những ý tưởng lớn hay những công nghệ hiện đại. Đôi khi, đổi mới chỉ bắt đầu từ việc dám đặt một câu hỏi khác với số đông, dám kiểm chứng những điều tưởng như đã đúng và kiên trì tìm câu trả lời.

Đối với tôi, khoảnh khắc thay đổi tư duy chính là khi tôi ngừng hỏi "Có được phép làm không?" và bắt đầu hỏi "Pháp luật có cấm điều đó không?". Chính sự thay đổi trong cách đặt câu hỏi đã giúp tôi nhìn thấy cơ hội ngay trong những điều quen thuộc, biến một nguồn tiền nhàn rỗi thành giá trị thực cho doanh nghiệp và mang đến cho bản thân một bài học quý giá về tinh thần đổi mới trong công việc.

Thành công đến từ việc dám đặt câu hỏi khác đi

14:36 - 10.07.2026AI tóm lược

Bài viết cùng chuyên mục

Bài viết cùng chuyên mục

14:36 - 10.07.2026