Trong tập podcast “Gen Z Viettel: ngại yêu hay ngại sai?” thuộc chuyên mục Viettel Vibes, một đồng nghiệp 25 tuổi tại Viettel Telecom đã chia sẻ những băn khoăn về tình yêu. Bạn cho rằng ở tuổi này, việc tập trung phát triển bản thân quan trọng hơn nên chưa chủ động tìm kiếm người yêu. Với quan niệm “date-to-marry”, bạn đặt tiêu chuẩn khá cao cho đối phương, từ ngoại hình, học thức đến gia đình. Đôi lúc bạn thấy cô đơn, nhưng nhìn chung vẫn hài lòng với cuộc sống độc thân và dần quen với việc “thích một mình”.

Câu chuyện này cũng phản ánh một xu hướng chung của nhiều bạn trẻ ngày nay: ưu tiên sự nghiệp, tận hưởng cuộc sống độc thân đủ đầy, và xem tình yêu không còn là lựa chọn hàng đầu. Theo chuyên gia Kim Chi, xu hướng này xuất phát từ ba thay đổi lớn trong xã hội hiện đại:

Thứ nhất là sự thay đổi “cột mốc cuộc đời”: Nếu thế hệ trước có lộ trình rõ ràng: học xong, đi làm, kết hôn và sinh con, thì thế hệ trẻ lại ưu tiên học thêm, phát triển sự nghiệp, trải nghiệm bản thân trước khi tính đến chuyện lập gia đình. Yêu và kết hôn vì thế cũng đến muộn hơn.

Bên cạnh đó là sự trỗi dậy của chủ nghĩa cá nhân. Giới trẻ ngày nay có nhiều lựa chọn để tận hưởng cuộc sống độc thân: bạn bè, sở thích, sự nghiệp, mạng xã hội, tài chính độc lập. Vì vậy, họ không còn xem tình yêu là yếu tố “bắt buộc” để cảm thấy trọn vẹn.

Thứ ba là áp lực về sự “lựa chọn hoàn hảo”. Khi độc thân đã đủ vui và đủ đầy, việc bước vào một mối quan hệ chỉ có ý nghĩa nếu người đó thật sự xứng đáng. Áp lực tìm “người hoàn hảo” khiến nhiều người chùn bước.

so-yeu-4-1489 — Nhiều bạn trẻ lựa chọn thà độc thân còn hơn gắn bó với một điều chưa đủ tốt. (Ảnh minh hoạ)

Từ đó, nảy sinh một hiểu lầm: người trẻ ngày nay hời hợt và thiếu nghiêm túc với tình yêu. Nhưng thực tế, chính vì muốn nghiêm túc mà họ lại thận trọng hơn. Họ sợ lãng phí cảm xúc cho một mối quan hệ không phù hợp. Câu hỏi thường trực trong họ là: “Người này có hợp với tôi không?”

Thế nhưng, theo chuyên gia Kim Chi, sự “phù hợp” không phải là điều có sẵn để tìm thấy, mà là kết quả của quá trình vun đắp và thấu hiểu từ cả hai phía. Vì vậy, thay vì chỉ hỏi “Người này có hợp với tôi không?”, Gen Z nên đặt câu hỏi đúng hơn đó là: Tôi có thể làm gì để trở nên phù hợp hơn với người này, và khiến mối quan hệ này trở nên phù hợp hơn với mình?

Làm sao biết một người "phù hợp" với mình hay không?

Ai cũng mong tìm được một người phù hợp để bắt đầu tình yêu – đó là điều hoàn toàn chính đáng. Nhưng “phù hợp” thật sự nghĩa là gì?

Chuyên gia Kim Chi gợi ý qua Lý thuyết Xâm nhập Xã hội (Social Penetration Theory), còn thường được gọi là “Lý thuyết Củ Hành”: mỗi con người giống như một củ hành, có nhiều lớp từ ngoài vào trong. Quá trình tìm hiểu nhau chính là từng bước “bóc” các lớp ấy:

Lớp vỏ ngoài (Sở thích & Thói quen): Những điều dễ thấy nhất như gu âm nhạc, cách ăn mặc, thói quen sinh hoạt, cách trò chuyện.
Lớp giữa (Tính cách & Quan điểm): Khi thân thiết hơn, ta bắt đầu nhận ra người ấy là hướng nội hay hướng ngoại, quan điểm sống, cách nhìn về công việc hay xã hội.
Phần lõi (Giá trị & Niềm tin cốt lõi): Đây là tầng sâu nhất, nơi định hình con người: sự trung thực, cách nhìn về gia đình, tiền bạc, ý nghĩa cuộc sống.

Từ đó, câu trả lời về sự “phù hợp” trong tình yêu trở nên rõ ràng hơn: "Lớp vỏ" thì có thể dung hòa, nhưng "phần lõi" thì nhất định phải tương thích. Nếu “điểm chưa tốt” nằm ở lớp vỏ, ví dụ: gu nhạc khác nhau, một người hướng nội, một người hướng ngoại, hãy coi đó là sự khác biệt để dung hòa và biết đâu chính quá trình cố gắng dung hoà đó cũng là để chúng ta hoàn thiện bản thân hơn. Nhưng nếu “điểm chưa tốt” chạm đến phần lõi ví dụ: một người coi nói dối là bình thường, trong khi bạn đề cao sự trung thực, thì đó không còn là khuyết điểm nhỏ nữa, mà là “điểm báo động” - red flag. Khi đó ta có thể nhận định đây không phải là người phù hợp với mình.

Tac-Dung-Hanh-Onion — Không có một "củ hành" hoàn hảo nào, càng không có củ hành nào mà lớp vỏ hoàn toàn giống mình. Điều quan trọng là mình có đủ kiên nhẫn để "bóc" đến tận lớp trong cùng hay không.

Tình yêu giúp người trẻ phát triển trọn vẹn

Với nhiều bạn trẻ Gen Z, giai đoạn hiện tại được xem là “thời điểm vàng” để tập trung cho sự nghiệp và phát triển bản thân. Không ít người lo ngại rằng bước vào một mối quan hệ sẽ khiến mình “chậm lại”, phải đánh đổi giữa “tiến bộ cá nhân” và “xây dựng tình yêu”.

Chuyên gia Kim Chi nhắn gửi đến các bạn trẻ rằng: Đừng sợ tình yêu làm bạn chậm lại. Một tình yêu đúng đắn không lấy đi gì của bạn, ngược lại, nó làm cho hành trình phát triển trở nên sâu sắc và ý nghĩa hơn.

Để thấy rõ điều này, ta cần định nghĩa lại “phát triển bản thân”. Nhiều người thường gắn khái niệm ấy với việc lấy thêm bằng cấp, chứng chỉ, hay thăng tiến nghề nghiệp. Nhưng trưởng thành không chỉ nằm ở thành tựu sự nghiệp, mà còn ở những năng lực rất con người: Kỹ năng giao tiếp để giải quyết mâu thuẫn, sự thấu cảm để đặt mình vào vị trí người khác, lòng kiên nhẫn để chấp nhận khác biệt, sự vị tha để bỏ qua lỗi lầm nhỏ, sự dũng cảm để thừa nhận tổn thương của chính mình,... Và đâu có môi trường nào rèn luyện những điều đó thực tế hơn một mối quan hệ thân mật?

Chính những va chạm, mâu thuẫn, những lần phải học cách dung hòa trong tình yêu mới là “bài tập” quan trọng giúp ta trưởng thành. Một mối quan hệ lành mạnh không làm bạn tụt lại – nó trao cho bạn những “đề bài” khó nhất, và cũng giá trị nhất để bạn lớn lên.

Vậy nên, nếu trái tim bạn rung động, đừng ngại mở lòng. Nếu sự nghiệp và học vấn giúp bạn trở thành một “con người công việc”, thì sự kết nối sâu sắc với người khác lại giúp bạn hoàn thiện “con người xã hội” của chính mình.

Tình yêu không phải là sự đánh đổi hay một gánh nặng. Thay vì sợ hãi, người trẻ hoàn toàn có thể tự tin mở lòng và xây dựng những kết nối ý nghĩa. Bởi lẽ, việc phát triển bản thân và tìm kiếm tình yêu không hề mâu thuẫn, mà chúng song hành để tạo nên một con người trọn vẹn và hạnh phúc. Mời các bạn lắng nghe podcast “Gen Z Viettel: ngại yêu hay ngại sai?” thuộc chuyên mục Viettel Vibes - nơi những trăn trở, tâm tư tình cảm của người trẻ được giãi bày và được giải mã một cách khách quan và đáng suy ngẫm.

Nếu bạn có những trải nghiệm, câu chuyện hoặc trăn trở cần sẻ chia về công việc và cuộc sống, hãy kết nối với Viettel Vibes. Chúng tôi luôn sẵn sàng lắng nghe, đồng hành và lan tỏa những giá trị tích cực, để cùng bạn từng bước khám phá giải pháp sống và làm việc trọn vẹn hơn mỗi ngày.

Làm sao biết một người 'phù hợp' với mình hay không?

20:49 - 19.10.2025

Bài viết cùng chuyên mục

Bài viết cùng chuyên mục