Không chỉ số hóa mà làm chủ dữ liệu

Trong nhiều năm, các doanh nghiệp dầu khí phải quản lý khối lượng dữ liệu khổng lồ được hình thành qua từng giai đoạn thăm dò, phát triển và khai thác mỏ. Dữ liệu giếng khoan, địa chất, địa chấn hay khai thác thường được lưu trữ trên nhiều hệ thống riêng biệt, sử dụng nhiều chuẩn khác nhau và phụ thuộc vào các nền tảng nước ngoài, khiến việc tìm kiếm, chia sẻ và khai thác thông tin gặp không ít khó khăn, lợi thế chưa được phát huy mà còn là rào cản.

Thực tế này không chỉ làm gia tăng thời gian xử lý dữ liệu mà còn hạn chế khả năng kết nối giữa các hệ thống, gây khó khăn cho việc triển khai các bài toán phân tích dữ liệu, trí tuệ nhân tạo (AI) và chuyển đổi số. Đó chính là bài toán mà đội ngũ kỹ sư trẻ của Trung tâm AI, Tổng Công ty Giải pháp Doanh nghiệp Viettel (VTS) lựa chọn giải quyết thông qua vOPEC – nền tảng quản lý và khai thác dữ liệu dầu khí được phát triển trên chuẩn dữ liệu mở OSDU (Open Subsurface Data Universe). Muốn dữ liệu thực sự trở thành tài sản chiến lược, trước hết phải xây dựng được một nền tảng đủ khả năng quản trị dữ liệu theo một chuẩn thống nhất, bảo đảm tính mở, khả năng tích hợp và chủ quyền dữ liệu. Hiện nay, vOPEC đang được phát triển và triển khai thử nghiệm trong quá trình đồng hành, tư vấn giải pháp cho Tập đoàn Công nghiệp Năng lượng Quốc gia (PVN).

resize_detail_content_image_chatgpt-image-09-54-28-10-thg-6-2026-1-1.png

Tháng 10/2025, Phòng Công nghiệp năng lượng thông minh bắt đầu nghiên cứu chuẩn OSDU (Open Subsurface Data Universe) – chuẩn dữ liệu mở dành cho ngành năng lượng đang được nhiều doanh nghiệp trên thế giới áp dụng nhằm thống nhất cách tổ chức, mô tả, lưu trữ và trao đổi dữ liệu dưới bề mặt. Việc tiếp cận OSDU không chỉ nhằm phát triển một sản phẩm mới. Quan trọng hơn, đội ngũ đặt mục tiêu làm chủ công nghệ lõi, từng bước hình thành năng lực thiết kế và phát triển nền tảng dữ liệu chuyên ngành "Make by Viettel".

Sau nhiều tháng nghiên cứu, đến tháng 3/2026, các thành phần cốt lõi của OSDU đã được làm chủ. Tiếp đó, các phân hệ quan trọng của nền tảng lần lượt được phát triển và hoàn thiện. Tháng 5/2026, Data Loader được xây dựng cho các domain dữ liệu chính như General và Wellbore. Đến tháng 6/2026, bộ giải pháp tổng thể cùng phiên bản MVP của các phân hệ Data QC và Data Management & Visualization được hoàn thiện, đánh dấu bước tiến quan trọng trong quá trình hiện thực hóa nền tảng.

Xây dựng "hệ điều hành dữ liệu" cho ngành dầu khí

Được phát triển trên nền tảng OSDU, vOPEC đóng vai trò như một hạ tầng quản trị dữ liệu thống nhất. Mọi dữ liệu từ các hệ thống nghiệp vụ hoặc nguồn dữ liệu chuyên ngành đều được tiếp nhận qua Data Loader, chuyển đổi và ánh xạ theo chuẩn OSDU trước khi trải qua quy trình kiểm tra chất lượng bởi Data QC. Sau khi đáp ứng các tiêu chí về cấu trúc, tính đầy đủ và tính hợp lệ, dữ liệu được lưu trữ tập trung, cho phép người dùng tìm kiếm, quản lý, trực quan hóa và chia sẻ phục vụ các bài toán chuyên ngành hoặc tích hợp với các hệ thống AI thông qua API. Việc hình thành một quy trình quản lý dữ liệu xuyên suốt giúp doanh nghiệp rút ngắn thời gian tìm kiếm và xử lý thông tin, nâng cao độ tin cậy của dữ liệu, đồng thời tạo nền tảng để triển khai các ứng dụng phân tích và trí tuệ nhân tạo trong tương lai.

Trong bối cảnh ngành năng lượng ngày càng đặt ra yêu cầu cao về chủ quyền dữ liệu, khả năng tích hợp và bảo đảm an toàn thông tin, việc làm chủ nền tảng dữ liệu theo chuẩn mở mang lại nhiều dư địa để xây dựng các hệ thống số có tính kế thừa, khả năng mở rộng và phát triển lâu dài. Đó cũng là giá trị mà VTS hướng tới khi tham gia giải quyết những bài toán chuyển đổi số có độ phức tạp cao của khách hàng.

Đội ngũ kỹ sư trẻ tham gia phát triển sản phẩm thuộc Phòng Công nghiệp năng lượng thông minh – Trung tâm AI - VTS

Sự thật là AI chỉ tạo ra giá trị khi được nuôi dưỡng bằng dữ liệu chất lượng. Một mô hình phân tích hay dự báo sẽ khó phát huy hiệu quả nếu dữ liệu đầu vào thiếu chuẩn hóa, phân tán hoặc không bảo đảm tính chính xác. Bởi vậy, giá trị lớn nhất của vOPEC nằm ở việc kiến tạo một lớp dữ liệu nền thống nhất – điều kiện tiên quyết để triển khai các ứng dụng AI trong ngành dầu khí.

Làm chủ chuẩn OSDU, xây dựng nền tảng dữ liệu "Make by Viettel", từng bước giảm phụ thuộc vào các giải pháp nước ngoài và đồng hành cùng khách hàng giải quyết những bài toán cốt lõi của chuyển đổi số là minh chứng cho năng lực nghiên cứu, sáng tạo của đội ngũ kỹ sư Viettel.

Với vOPEC, VTS không chỉ phát triển một nền tảng quản lý dữ liệu dầu khí, mà còn từng bước hình thành hạ tầng dữ liệu số "Make by Viettel", góp phần thúc đẩy quá trình chuyển đổi số của ngành năng lượng, tạo nền tảng cho các ứng dụng phân tích dữ liệu và AI, đồng thời khẳng định năng lực nghiên cứu, làm chủ công nghệ của đội ngũ kỹ sư Viettel trong những lĩnh vực công nghệ chuyên sâu.